İnsanlık Tarihinin En Büyük Altyapı Yatırımı

“İnsanlık Tarihinin En Büyük Altyapı Yatırımı” lafını kim söylüyor?

Jensen Huang…

Jensen Huang kim?

63 yaşında Amerikalı iş insanı, elektrik mühendisi, Nvidia’nın kurucu ortağı ve CEO’su.

Şirketin 1999 yılında GPU’yu icat etmesi, PC oyun pazarının büyümesini tetiklemiş, bilgisayar grafiklerini yeniden tanımlamış ve modern yapay zeka çağını başlatmış.

NVIDIA, şimdi hızlandırılmış hesaplama ve üretken yapay zeka platformlarının geçişini yönlendiriyor. Böylece dünyanın en büyük endüstrilerini dönüştürüyor ve toplumu derinden etkiliyor.

Huang’ın 1993 yılında 30 yaşında kurduğu Nvidia Şirketi, Haziran 2024’te piyasa değeri dünyanın en büyük şirketi haline geldi.

Haziran 2024 itibarıyla Forbes, Huang’ın servetini 115 milyar dolar olarak tahmin etti ve onu dünyanın en zengin 12. kişisi olarak gösterdi.

***

İkinci bir soru daha, “altyapı” yatırımları ne?

“Sermaye harcamaları, bir işletmenin binalar, makineler veya ekipman gibi yeni varlıklar satın almak için harcadığı paradır. Alternatif olarak, mevcut bir varlığın kullanım ömrünü uzatan onarımları veya iyileştirmeleri de içerebilir. Sermaye harcamaları, işletmenin kapasitesini genişleterek veya verimliliğini artırarak işletmenin geleceğine yatırım yapmayı amaçlar.

Sermaye harcamaları, bir şirketin büyüme beklentileri hakkında da fikir verebilir. Bir şirket yeni varlıklara yoğun yatırım yapıyorsa, bu gelecekteki büyümesi konusunda kendine güven duyduğunu gösterir. Ayrıca bir şirketin karlılığının da iyi bir göstergesi olabilir. Çok fazla nakit akışı üreten bir şirket yeni varlıklara yatırım yapmayı göze alabilirken, nakit akışı üretmekte zorlanan bir şirket sermaye yatırımını kısmak zorunda kalabilir.”

***

Huang’ın söz ettiği “insanlık tarihinin en büyük altyapı yatırımı” ne için yapılıyor?

Yapay Zeka için.

Demek ki 21. yüzyıl artık yerli yerine oturmakta.

Görünürde büyük bir karmaşa hatta kaos… Görünmeyen yüzde ise karakterini keskinleştiren yeni çağ.

Nereden anlıyoruz?

Çünkü “son haftalarda birçok büyük teknoloji şirketi finansal sonuçlarını açıklarken, 2026 yılı için yapmayı planladıkları harcamalara dair tahminlerini de paylaştı.

Analist projeksiyonlarına göre en dikkat çekici veri, Yapay Zekâ altyapısına yönelik sermaye harcamalarının toplamda 700 milyar doların üzerine çıkacak olması.

Bu rakam, Uluslararası Para Fonu tahminlerine göre 2025 yılında İsveç’in nominal gayrisafi yurt içi hasılasından bile daha yüksek.”

Kısacası “geliyor gelmekte olan”… Nitekim, ABD Yarı İletken Endüstrisi Birliği, küresel çip satışlarının bu yıl ilk kez 1 trilyon dolara ulaşacağını öngörüyor.

Bu rakamlar 2026 için…

“JPMorgan Chase ve McKinsey & Company gibi finans ve danışmanlık devleri ise yapay zekâya yönelik toplam sermaye harcamalarının 2030 yılına kadar 5 trilyon doları aşacağını tahmin ediyor.”

***

Yeni Çağın büyük boy portresini oluşturan teknolojik şirketlerin yapay zeka yatırımlarına dalınca da sarsılmaya devam ediyorsunuz.

Örneğin, “2026’da en yüksek yatırım planı açıklayan şirket Amazon oldu. Şirketin yaklaşık 200 milyar dolarlık yapay zekâ altyapı harcaması planladığı açıklandı.

Bu rakam, IMF tahminlerine göre Baltık ülkelerinin toplam ekonomik büyüklüğünü geride bırakıyor.”

***

Kısacası, 2025 yılında büyük teknoloji şirketlerinin yapay zekâ için yaklaşık 400 milyar dolar harcadığı tahmin ediliyor. 2026’da bu yatırımların keskin biçimde artacak olması, sektörde yeni bir dönemin başladığına işaret ediyor.

Jensen Huang, bu nedenle süreci “insanlık tarihindeki en büyük altyapı yatırımı” olarak tanımlıyor.

***

“İnsanlık Tarihinin En Büyük Altyapı Yatırımı” tespiti çok çarpıcı…Hele bu laf “Yapay Zeka altyapı” yatırımlarını kapsıyorsa.
Dünyaya siyaset açısından bakarsanız, hastalıklı ihtiyar otokratların yeryüzünü bir cehenneme çevirdiğini görüyorsunuz. Baskılar, rezillikler, yolsuzluklar, hukuksuzluklar, savaşlar…

Ama bilim ve teknoloji açısından bakarsanız, “tarihin en büyük altyapı yatırımını” ve Yapay Zeka döneminin başlangıcını görüyorsunuz.

İnsanlığın birbiriyle zıtlaşan iki farklı görüntüsü var.

Geleceği hangisi belirleyecek sizce?

Hastalıklı ihtiyar otokratlar mı yoksa teknolojideki büyük atılım mı?

Bugünün acılarını görerek, bunları önlemeye çalışarak ama geleceğin farklı olacağını da anlayarak yaşamak ve ona göre hazırlanmak gerekiyor herhalde.

Mehmet Altan
Mehmet Altan
Mehmet Altan (d.1953) gazeteci, yazar ve akademisyen. İlk, orta ve yüksek öğrenimini İstanbul’da tamamladı. Yükseköğrenimi sırasında özel sektörde ve Türk Haberler Ajansında görev yaptı. 1979 yılında doktora yapmak için Fransa’ya gitti. Paris I. Pantheon Sorbonne Üniversitesinde, Türkiye-IMF ilişkilerini inceleyen çalışmasıyla 1980 yılında uzman, Türkiye’nin ABD ve SSCB ile ilişkilerini inceleyen teziyle de iktisat doktoru oldu. Doktora eğitimi sırasında çeşitli gazetelerde çalıştı, Cumhuriyet Gazetesinin Paris muhabiri olarak görev yaptı. 1984 yılında Türkiye’ye dönen Altan’ın 1985 yılında, Paris’teyken yazdığı denemeleri Kanatlı Karınca adlı kitapta topladı. Akademi Kitabevi Deneme Ödülünü alan bu kitaptan sonra, tezini kitaplaştırarak Süperler ve Türkiye Türkiye'de Amerikan ve Sovyet Yatırımları adıyla yayınlandı. Altan'ın, Türkiye’deki devlet kavramını irdelemeyi amaçladığı Marks’tan Sevgilerle adlı kitabının yanında, askeri darbelerin ekonomik nedenlerini incelediği Darbelerin Ekonomisi ve Türkiye’den yeryüzüne bakmaya çalıştığı edebi yazılarını içeren Matadorun Ölümü adlı kitapları da bulunmaktadır.

Diğer Yazılar

İlgili Yazılar

Şiddet Çıkmazı: İsrail Örneği

21. yüzyıl düşe kalka, bazen sarsıla sarsıla, bazen kan ve gözyaşıyla, bazen de şaşırtıcı kazanımlarıyla kendi menziline doğru...

“Evrensel Temel Gelir” ve Sol…

“Evrensel Temel Gelir” kavramı on senedir ortalarda dolaşır durur… “Çocuklardan yetişkinlere, işsizlerden ve emeklilerden çalışanlara, sağlıklılardan hastalara kadar...

Trump Avrupa Birliği’ni Diriltiyor

AB liderleri, 23 Nisan akşamı Kıbrıs'ta bir araya geldi. Bu toplantı, Kıbrıs Cumhuriyeti'nin AB'ye katılımından bu yana adada...

G1, G2, G3: ABD, Çin, Avrupa

Olivier Blanchard, makroekonomi, para politikası ve işsizlik alanlarındaki çalışmalarıyla uluslararası alanda tanınan çok önemli bir Fransız iktisatçı. Paris Ekonomi...

“Öyle Güzel Mantı Yapardı Ki Annem…”

“Kurbanlıklara gösterilmesi gereken saygının esamesi okunmuyordu. Bıçak sallayışına güvenen sözde kasaplar, özellikle büyükbaş hayvanları işkence edercesine kesti. Kiminin daha kesilmeden...

ABD ve Çin Melezleşir Mi?

Önümüzdeki dönemi fazlasıyla etkilemeye aday olan Trump’ın Çin gezisini nasıl değerlendirmek gerekir? Hele Putin’in de Çin’i ziyaret edeceği...

NATO’nun Papatya Falı

NATO veya Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü… 1949 yılında kurulan uluslararası askeri ve siyasi bir savunma ittifakı. Üye ülkelerin...

Amerikan Nükleer Rönesansı

Çernobil nükleer felaketi, 26 Nisan 1986 tarihinde, o dönem Sovyetler Birliği'ne bağlı olan Ukrayna'nın Pripyat şehrinin yakınlarındaki Çernobil...

Avrupa Birliği’nin Kara Kalem Tarımsal Resmi

AB tarımının durumu, bizim güncel konularımız ve tartışmalarımız arasında fazla yer almıyor. Halbuki 27 üyeli Avrupa Birliği’nin tarım sektörü,...

Petrol ve Demokrasi

İçerde çok sarsıcı ve can yakıcı bir gündem var… Okulların hali… Üzerine beş yıldır gidilmeyen bir cinayetin kamudaki karanlık...

Nobel’in Jeopolitiği

ABD ile İran arasında Pakistan’ta yapılan görüşmeler çıkmaza girdi. ABD, İran limanına giriş çıkış yapan gemilere abluka başlattı. Belirsizlik...

Vicdanın Enerjisi

İspanya Başbakanı Pedro Sánchez’in Trump’a isyanı “küresel vicdanın” haykırışı olarak kabul edildi. Dünya egemenliği için yaşanılan çatışmaların enerji kaynakları...

Çarşıda Dizel, Pazarda Helyum

BBC’ye bakarken haberlerin ilk sırasında dizel fiyatlarını gördüm. Dizel ne, bizim mazot… Ardından da New York Times’da “Dizel, tüketiciler için...

2026 Yılını İran Mı Yoksa Çin Mi Belirleyecek?

Bugün Ortadoğu’daki savaşın 26. günü… Şimdilik somut olan, insanların ölmeye devam ettiği, kentlerin harap olduğu, petrol fiyatlarının yükseldiği… Bir de...

1973 Krizi ve Hürmüz Boğazı

Bugün Ortadoğu’daki savaşın 17. günü. Cumartesi günü ABD, İran’ın Hark adasındaki askeri tesisleri yerle bir etti ama petrol tesislerine...

Çin De Tayvan’ı İşgal Ederse…

Amerika’daki tartışmalarını izliyorsanız, tek konunun Ortadoğu ve petrol olmadığını görüyorsunuz. ABD yönetimi için “yarı iletkenler”in üretimi, Tayvan ve Çin...

İran Petrolü Norveç’te Olsaydı…

Önce ABD ve İsrail’in saldırısına hedef olan İran’a bakalım. İran’da da önce ekonomiye bakalım. Dünya Bankası’na göre İran, petrole aşırı...

Vietnam Neden Türkiye’den Çok Daha Mutlu?

Ekopolitik Düşünce Merkezi Yönetim Kurulu Başkanı Ramazan Arıtürk ve Genel Sekreter Bilgehan Uçak, Ekopolitik’i bir yandan da adeta...

Kleptokrasi- “Hırsız Yönetim”

Anne Applebaum, 62 yaşında Amerikalı bir gazeteci ve tarihçi. Birçok kitabın da yazarı. Geçen yıl yayınlanan “Otokrasiler” adlı son...

Dünya Nüfusunun Dörtte Biri…

Bir iki hafta önce Güney Amerika Ortak Pazarı MERCOSUR ile Avrupa Birliği’nin 25 yıllık müzakerelerin ardından tarihi bir...

Verimlilik ve Siyaset

2024 yılında, Avrupa’nın rekabet gücü üzerine hazırlanan Draghi raporu, ABD'den daha yavaş büyüyen, inovasyona, dijital teknolojiye ve enerji...